آیا زیاد "نه" میگویید؟





"نه" کلمه ای بسیار کوتاه است که پیام بسیار قدرتمندی دارد. والدین به شکل معمول و برای در امان نگه داشتن کودکان، وضع محدودیت ها، تاکید کردن بر قوانین یا متوقف کردن یک رفتار از "نه" و سایر جملات امری منفی استفاده می کنند: ندو، حرف نزن، نزن... بسیاری از والدین بی اختیار و حتی قبل از اینکه خواسته کودک را بشنوند، به درخواست او "نه" می گویند. 

آیا تا به حال به این فکر کرده اید که در طول روز چند بار به کودکتان نه می گویید؟ آیا به تاثیر آنها بر رابطه خود با فرزندتان آگاهید؟


مشکل زیاد نه گفتن این است که کودک به مرور دیگر از شما درخواست نمیکند چون می داند پاسخ منفی است. شما کم کم تبدیل به یک "ماشین نه‌گویی" غیر منطقی می شوید که به هیچ شکل نمی شود موافقتش را جلب کرد. این امر منجر به استرس شما و فشار و نارضایتی در رابطه با فرزندتان میشود. تداوم واکنش های منفی از جانب شما میتواند باعث مقاومت، مخالفت و رفتارهای منفی پنهانی از طرف کودک گردد. اما خبر خوب این است که جایگزین هایی برای "نه" گفتن وجود دارد که می تواند موضع محکم شما را در مورد قوانین و محدودیت ها حفظ کند و در عین حال به رابطه شما با کودک آسیبی نزند.

جایگزین های "نه":
  *بله، بعدا !
به جای انکار آنی و سریع یک درخواست، به کودک بگویید چه زمانی می تواند آن کار را انجام دهد. به این شکل از یک جنگ قدرت غیر ضروری اجتناب می‌کنید و به کودکان خود آموزش می‌دهید که چه چیزهایی در زمان درست قابل‌قبول هستند و البته نشان می دهید که در کنار کودک هستید نه در برابر او. در واقع، شما اجازه انجام کاری که میخواهد را به او می دهید، اما نه در زمانی که خودش میخواهد! 
"بابا میشه شکلات بخورم؟"
"بله، بعدا"  یا  "بله بعد از اینکه شام خوردیم"

"باید در موردش فکر کنم"  یا  "صبر کن"
کودکان اغلب به دنبال پاسخ‌های فوری هستند. وقتی که در مورد درخواست او تامل میکنید و عواقب را در نظر میگیرید، به او نشان می دهید که درخواستش مهم است و البته می‌توانید پاسخ دقیق تر و فکر شده‌تری بدهید. این امر همچنین به کودک می آموزد پیش از تصمیم گرفتن یا پاسخ دادن فکر کند، آن هم در جامعه ای که بر عجله کردن تاکید دارد.
" مامان، امشب می‌تونم خونه مامان بزرگ بمونم؟"
"امممم، بذار  فکر کنم ببینم امشب قرار بود چی کار کنیم. یک دقیقه صبر کن"
اگر کودک شما نیاز به پاسخ فوری دارد، می‌توانید بگویید:
" اگر الان جواب میخوای، باید بگم نه، اما اگر می‌تونی صبر کنی و به من فرصت بدی تا درباره‌اش فکر کنم، ممکنه جوابم فرق کنه"

"من هنوز قانع نشدم"  یا  "باید در موردش صحبت کنیم"
می‌توانید با پرسیدن سوالاتی مثل " کجا می‌روی، با چه کسی می روی، و چه زمانی برمیگردی؟" یک گفتگو را با فرزندتان آغاز کنید و از مخالفت سری و بی دلیل بپرهیزید
"بابا، من می‌تونم فردا ماشین رو قرض بگیرم؟"
"من اطلاعات بیشتری لازم دارم که بتونم تصمیم بگیرم، باید قانع بشم"

***

یک روند ثابت از مخالفت و "نه" گفتن، ناخوشایند و توهین آمیز است و می‌تواند فرزندپروری شما را بی اثر کند یا تاثیرات عکس داشته باشد. "نه" ها را برای موقعیت ها و شرایط با اهمیت ذخیره کنید و به یاد داشته باشید که در این مواقع همواره برای مخالفت خود یک دلیل و یا مقداری اطلاعات به کودک ارائه کنید. به این شکل کودک متوجه می شود که در خواستهای او را بی دلیل و از سر لجبازی رد نمی کنید و می تواند به شما اعتماد کند.
"میشه یکم یگه بمونیم؟"
" نه، ما بیشتر از این نمی‌تونیم تو پارک بمانیم، چون نمیتونیم به موقع برسیم خونه و شام درست کنیم"

***
با به کار گرفتن این جایگزین‌ها به جای "نه"، حتی اگر کودک همیشه به خواسته خود نرسد، نگرش و طرز برخورد محترمانه ای نسبت به او اتخاذ می کنید که رابطه  شما و فرزندتان و عزت نفس کودک را بهبود می بخشد.

 
 
دکتر شایسته‌شکوفه‌فرد، روانشناس بالینی 
 

*** اگر این مطلب را پسندید، موسسه روانشناختی یاسان را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:

کانال تلگرام ما: https://t.me/yasanclinic

پیج اینستاگرام ما: http://instagram.com/_u/yasanclinic